upadeśa sāra

कर्तुराज्ञया प्राप्यते फलम् ।
  कर्म किं परं कर्म तज्जडम् ॥ १॥

कृतिमहोदधौ पतनकारणम् ।
  फलमशाश्वतं गतिनिरोधकम् ॥ २॥

ईश्वरार्पितं नेच्छया कृतम् ।
  चित्तशोधकं मुक्तिसाधकम् ॥ ३॥

कायवाङ्मनः कार्यमुत्तमम् ।
  पूजनं जपश्चिन्तनं क्रमात् ॥ ४॥

जगत ईशधी युक्तसेवनम् ।
  अष्टमूर्तिभृद्देवपूजनम् ॥ ५॥

उत्तमस्तवादुच्चमन्दतः ।
  चित्तजं जपध्यानमुत्तमम् ॥ ६॥

आज्यधारया स्रोतसा समम् ।
  सरलचिन्तनं विरलतः परम् ॥ ७॥

भेदभावनात् सोऽहमित्यसौ ।
  भावनाऽभिदा पावनी मता ॥ ८॥

भावशून्यसद्भावसुस्थितिः ।
  भावनाबलाद्भक्तिरुत्तमा ॥ ९॥

हृत्स्थले मनः स्वस्थता क्रिया ।
  भक्तियोगबोधाश्च निश्चितम् ॥ १०॥

वायुरोधनाल्लीयते मनः ।
  जालपक्षिवद्रोधसाधनम् ॥ ११॥

चित्तवायवश्चित्क्रियायुताः ।
  शाखयोर्द्वयी शक्तिमूलका ॥ १२॥

लयविनाशने उभयरोधने ।
  लयगतं पुनर्भवति नो मृतम् ॥ १३॥

प्राणबन्धनाल्लीनमानसम् ।
  एकचिन्तनान्नाशमेत्यदः ॥ १४॥

नष्टमानसोत्कृष्टयोगिनः ।
  कृत्यमस्ति किं स्वस्थितिं यतः ॥ १५॥

दृश्यवारितं चित्तमात्मनः ।
  चित्त्वदर्शनं तत्त्वदर्शनम् ॥ १६॥

मानसं तु किं मार्गणे कृते ।
  नैव मानसं मार्ग आर्जवात् ॥ १७॥

वृत्तयस्त्वहं वृत्तिमाश्रिताः ।
  वृत्तयो मनो विद्ध्यहं मनः ॥ १८॥

अहमयं कुतो भवति चिन्वतः ।
  अयि पतत्यहं निजविचारणम् ॥ १९॥

अहमि नाशभाज्यहमहंतया ।
  स्फुरति हृत्स्वयं परमपूर्णसत् ॥ २०॥

इदमहं पदाऽभिख्यमन्वहम् ।
  अहमिलीनकेऽप्यलयसत्तया ॥ २१॥

विग्रहेन्द्रियप्राणधीतमः ।
  नाहमेकसत्तज्जडं ह्यसत् ॥ २२॥

सत्त्वभासिका चित्क्ववेतरा ।
  सत्तया हि चिच्चित्तया ह्यहम् ॥ २३॥

ईशजीवयोर्वेषधीभिदा ।
  सत्स्वभावतो वस्तु केवलम् ॥ २४॥

वेषहानतः स्वात्मदर्शनम् ।
  ईशदर्शनं स्वात्मरूपतः ॥ २५॥

आत्मसंस्थितिः स्वात्मदर्शनम् ।
  आत्मनिर्द्वयादात्मनिष्ठता ॥ २६॥

ज्ञानवर्जिताऽज्ञानहीनचित् ।
  ज्ञानमस्ति किं ज्ञातुमन्तरम् ॥ २७॥

किं स्वरूपमित्यात्मदर्शने ।
  अव्ययाऽभवाऽऽपूर्णचित्सुखम् ॥ २८॥

बन्धमुक्त्यतीतं परं सुखम् ।
  विन्दतीह जीवस्तु दैविकः ॥ २९॥

अहमपेतकं निजविभानकम् ।
  महदिदंतपो रमनवागियम् ॥ ३०॥